Kunstgebit: onderhoud & verzorging

Een kunstgebit kan het dagelijks functioneren sterk verbeteren, maar vraagt om een andere verzorging dan natuurlijke tanden. Door het kunstgebit goed te reinigen en het mondslijmvlies gezond te houden, verklein je de kans op klachten zoals aanslag, nare geurtjes, irritatie en pijn.

In dit artikel lees je hoe je een kunstgebit het beste onderhoudt, welke verschillen er zijn tussen een volledig kunstgebit, een partiële prothese en een klikgebit, en wanneer het belangrijk is om professionele hulp in te schakelen.

Wat is een kunstgebit?

Een kunstgebit (prothese) vervangt één of meerdere ontbrekende tanden en kiezen. Er zijn verschillende vormen:

• Volledig kunstgebit: vervangt alle tanden en kiezen in de boven- en/of onderkaak
• Partiële prothese: vervangt een deel van het gebit en steunt vaak op bestaande tanden
• Klikgebit (implantaatgedragen prothese): een kunstgebit dat vastklikt op implantaten

Waarom verzorging van een kunstgebit belangrijk is

Een kunstgebit kan tandplak, bacteriën en schimmels vasthouden, net als natuurlijke tanden. Zonder goede reiniging kunnen klachten ontstaan zoals:

• Aanslag en verkleuring
• Slechte adem
• Geïrriteerd of ontstoken mondslijmvlies
• Schimmelinfecties (prothesestomatitis)
• Een onaangenaam of loszittend gevoel

Dagelijks onderhoud helpt deze problemen te voorkomen en verlengt de levensduur van de prothese.

Dagelijkse reiniging: zo maak je een kunstgebit schoon

Een kunstgebit moet dagelijks gereinigd worden. Een combinatie van borstelen en weken is vaak het meest effectief.

Reinigen door borstelen

• Spoel het kunstgebit eerst af onder lauwwarm water
• Borstel het dagelijks met een speciale protheseborstel
• Gebruik geen gewone tandpasta: die kan schurend zijn voor prothesemateriaal
• Reinig alle oppervlakken, ook de kant die tegen het slijmvlies ligt

Reinigen door weken

Naast borstelen is weken belangrijk om aanslag en micro-organismen te verminderen:

• Gebruik een geschikte kunstgebitreiniger (bijvoorbeeld tabletten of mousse)
• Volg de aanbevolen inwerktijd op de verpakking
• Spoel het kunstgebit na het weken altijd goed af

Gebruik bij voorkeur een reinigingsdoos om het kunstgebit veilig te laten weken en te bewaren tijdens het reinigen.

Verschillen in verzorging per type prothese

Volledig kunstgebit

• Dagelijks borstelen en regelmatig weken
• Mondslijmvlies zacht reinigen met een zachte borstel
• Regelmatig controleren op drukplekken

Partiële prothese

• Reinig prothese en eigen tanden dagelijks grondig
• Extra aandacht voor tanden/kiezen waaraan de prothese steunt
• Controleer haakjes en randjes op aanslag

Klikgebit (implantaatgedragen prothese)

• Reinig zowel de prothese als de onderdelen rondom de implantaten
• Besteed aandacht aan klikmechanismen en randen
• Goede mondhygiëne helpt het risico op ontsteking rond implantaten te verminderen

Kleefpasta, poeder of strips: wanneer wel en wanneer niet?

Kleefmiddelen kunnen extra houvast geven, maar zijn geen oplossing voor een slecht passend kunstgebit.

Wanneer kleefmiddelen zinvol kunnen zijn

• Bij een licht loszittend gevoel
• Voor extra zekerheid tijdens eten of spreken

Wanneer je beter geen kleefmiddel gebruikt

• Bij pijn of drukplekken
• Bij een slecht passend, beschadigd of sterk loszittend kunstgebit

Heb je kleefmiddel nodig om je kunstgebit überhaupt te kunnen dragen? Dan is het verstandig om je prothese te laten controleren door een tandarts of prothetist.

’s Nachts in of uit?

Een veelgestelde vraag is of een kunstgebit ’s nachts uit moet. In veel gevallen is het verstandig om het kunstgebit ’s nachts uit te laten, zodat het mondslijmvlies kan herstellen en de kans op irritatie of schimmel afneemt.

Sommige mensen dragen het kunstgebit toch ’s nachts, bijvoorbeeld om praktische of sociale redenen. Overleg bij twijfel met je tandarts of prothetist wat voor jouw situatie het beste is.

Drukplekken, pijn en schimmel: wat kun je zelf doen?

Lichte irritatie kan voorkomen, vooral bij een nieuw kunstgebit. Let extra op signalen die kunnen wijzen op drukplekken of ontsteking.

Let op signalen zoals:

• Aanhoudende pijn
• Rode of witte plekken onder de prothese
• Branderig gevoel
• Zwelling of wondjes

Blijven klachten langer dan enkele dagen aanhouden, neem dan contact op met een professional. Zelf blijven aanpassen of doordragen kan klachten verergeren.

Slechte adem bij een kunstgebit

Slechte adem kan ontstaan door onvoldoende reiniging van het kunstgebit, bacteriën op het mondslijmvlies of doordat de prothese ’s nachts in blijft. Dagelijkse reiniging van zowel prothese als mond, en het regelmatig uitlaten van het kunstgebit, helpt dit te voorkomen.

Heb je ondanks goede reiniging last van aanhoudende slechte adem? Lees dan ook ons artikel over slechte adem (halitose).

Wanneer contact opnemen met een tandarts of prothetist?

Neem contact op bij:

• Aanhoudende pijn of drukplekken
• Loszittende of beschadigde prothese
• Tekenen van ontsteking of (verdenking op) schimmel
• Problemen met kauwen of spreken

Regelmatige controles helpen om klachten vroeg te signaleren en de pasvorm op tijd te verbeteren.

Producten voor reiniging en houvast

Bekijk alle kunstgebitreinigers, kleefmiddelen, protheseborstels en hulpmiddelen in onze categorie: Kunstgebit.
Daar vind je onder andere reinigingstabletten en -mousse, kleefpasta/poeder/strips, protheseborstels, een reinigingsdoos en mondspoeling voor extra frisheid.

Zie hieronder een selectie van deze producten:

Veelgestelde vragen

Afbeelding: Designed by Freepik